De dood als onderdeel van het leven

Hoezeer we het soms ook willen negeren: de dood is een belangrijk onderdeel van het leven. Voor veel mensen is het een zwaar onderwerp. Dat is niet heel vreemd natuurlijk. Het overlijden van een persoon betekent immers ook een definitief afscheid van die persoon. Iets waar we in veel gevallen niet klaar voor zijn. En waarschijnlijk ook nooit klaar voor zullen zijn. Geen wonder dat we zoeken naar een eeuwig leven. De zwaarte die we voelen bij de dood zorgt er ook gelijk voor dat we kinderen hier vandaan willen houden. Wie beschermen we daarmee?

De dood als onderdeel van het leven

Hoezeer we het soms ook willen negeren: de dood is een belangrijk onderdeel van het leven. Voor veel mensen is het een zwaar onderwerp. Dat is niet heel vreemd natuurlijk. Het overlijden van een persoon betekent immers ook een definitief afscheid van die persoon. Iets waar we in veel gevallen niet klaar voor zijn. En waarschijnlijk ook nooit klaar voor zullen zijn. Geen wonder dat we zoeken naar een eeuwig leven. De zwaarte die we voelen bij de dood zorgt er ook gelijk voor dat we kinderen hier vandaan willen houden. Wie beschermen we daarmee?

Hoezeer we het soms ook willen negeren: de dood is een belangrijk onderdeel van het leven. Voor veel mensen is het een zwaar onderwerp. Dat is niet heel vreemd natuurlijk. Het overlijden van een persoon betekent immers ook een definitief afscheid van die persoon. Iets waar we in veel gevallen niet klaar voor zijn. En waarschijnlijk ook nooit klaar voor zullen zijn. Geen wonder dat we zoeken naar een eeuwig leven. De zwaarte die we voelen bij de dood zorgt er ook gelijk voor dat we kinderen hier vandaan willen houden. Wie beschermen we daarmee?

In 2015 hoorde ik van de open dag bij Crematoria Twente. Het jaar ervoor was het niet gelukt om er naartoe te gaan, die keer gelukkig wel. Ik was voor mezelf wel benieuwd naar hoe het nou eigenlijk verder in zo’n crematorium werkt, maar wilde ook graag de kans grijpen mijn zoon kennis te laten maken met die omgeving zónder dat al het verdriet over een daadwerkelijk overleden persoon erbij zou komen kijken. Het was duidelijk dat er bij het crematorium rekening was gehouden met kleine kinderen. In een van de aula-ruimtes stond een kist met krijtbordlaag aan de buitenkant: hartstikke leuk om een persoonlijk bericht (of tekening) op achter te laten. Zoonlief vond het machtig mooi en vroeg zich ook gelijk af wanneer de dienst voor de andere kist in die ruimte zou beginnen. Toen we uitlegden dat het een open dag betrof, er geen echte diensten gehouden werden en er dus ook geen echt mens in die kist lag, vond hij het in eerste instantie vreemd. Daarna accepteerde hij het dan toch. 

Een stuk verderop konden kinderen geschminkt worden. Zoonlief ging er enthousiast zitten, maar kwam (helaas) in flinke paniek de plek af na zichzelf in de spiegel te hebben gezien. De meneer had een prachtig werk achtergelaten op het gezicht van mijn zoon, maar zoonlief leek zichzelf niet te herkennen. En dus moest de schmink er gauw weer af. Ook dat was geen probleem voor de mensen van het crematorium: algauw kreeg ik een natte theedoek om het afvegen wat makkelijker te maken. We mochten ook kijken bij de ovens. Ze stonden uiteraard uit, wat zoonlief dan wel weer jammer vond 😉 De rest van de bezoekers leek een stuk minder voorbereid op kleine kinderen die ook kwamen kijken. En dat is eigenlijk wel de gedachte die in het algemeen heerst rondom het kinderen betrekken bij een overlijden of niet.

Leren omgaan met overlijden

Hoezeer we het ook anders zouden willen zien: iedereen komt ooit te overlijden. Net als onze geboorte, is het doodgaan een belangrijk onderdeel van ‘het leven’ in het geheel.

Wanneer we kinderen niet betrekken in onze rituelen die we uitvoeren als iemand komt te overlijden, is het erg makkelijk om te vergeten dat ook zij een rouwperiode doorgaan. Met daarbij het grote verschil dat de volwassenen samen ritueel afscheid hebben kunnen nemen, terwijl het kind het op een heel eigen manier een plek moet geven.

Daarnaast is voor ons volwassen het ‘dood gaan’ en ‘dood zijn’ nog altijd een lastig te begrijpen onderwerp. We kunnen immers niet met zekerheid zeggen wat er na ons overlijden gebeurt. Voor kinderen is ‘de dood’ een nog ongrijpbaarder concept. Vooral wanneer ze hier buiten gehouden worden. Zolang je er niet mee in aanraking komt, zul je immers zelf invulling moeten geven aan wat iets nou eigenlijk inhoudt.

Rouw bij kinderen en jongeren

Ik had je nog zoveel willen zeggen

Lieve oma Pluis

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Bridgett Miller

A child who is being ‘difficult, rude, mean, unreasonable..’ is having a hard time with their big emotions and their ‘awful’ behaviour tells us that. It’s up to us to lovingly lead them through their upset rather than joining them in it. We can do it, but first we have to be conscious enough to see what is required of us and then trust ourselves enough to do it.

Categorieën

Osho

Happiness is a shadow of harmony; it follows harmony. There is no other way to be happy.

Scroll naar top
Skip to content