Een frenectomie: voor jong en oud

Fotografie door drubig-photo.

drubig-photo

Op de hoogte blijven van alles rondom Liefdevol Opgroeien?

Een frenectomie: voor jong en oud

Het zat al zo’n 2 jaar in de planning: een frenectomie met behulp van laser. Een afspraak voor mijzelf, maar ook een voor mijn zoon. Het klieven van zijn tongriem is in maart 2014 al eens gedaan onder volledige narcose, later bleek (helaas) dat het niet volledig gekliefd was. Een dubbele afspraak dus. Maandag 2 mei jl. was het zover.

*** Houd er rekening mee dat de inhoud van dit stuk wat ‘grafisch’ kan zijn ***

Afspraken inplannen, medisch of gewoon voor de gezellig, is niet mijn sterkste punt. Ik denk eraan op momenten dat zoiets niet (of niet praktisch voor dat moment) in te plannen is. Zo ook met het laserklieven van onze tongriemen. Wat er ook niet bij hielp, was dat de eerste keer (in het ziekenhuis in Deventer) een beste traumatische ervaring voor mijn zoon bleek. Hij is er letterlijk vechtend ‘ten onder’ gegaan, waardoor het noemen van opnieuw laten klieven hem niet vol vreugde bracht. Logisch.

Gelukkig was hij ondertussen ook al weer wat ouder en kon ik hem uitgelegd krijgen waaróm ik hem zo graag opnieuw wilde laten klieven. Aangezien jullie niet aanwezig waren bij die gesprekken, zal ik de redenen eens noemen:

  • Hij had steeds vaker oorpijn in in ieder geval een van zijn oren (rechts vooral). Dit doordat hij geen goed vacuüm kon houden met de tong, waardoor onder andere de buis van Eustachius niet goed ‘leeggezogen’ wordt. Dit geeft een grotere kans op verstopping achter het trommelvlies, wat weer de kans op een oorontsteking vergroot. Zijn moeder (ik dus) had dit vroeger ook vaak, was 1x echt praktisch doof en heeft 2x buisjes gehad. In de weken voor het klieven hoorde hij ook (weer) steeds minder.
  • Zijn keelamandelen waren vaak vergroot. Dit is op zich niet heel gek bij kinderen, maar een strakke tongriem vergroot de kans er wel op. Ik vermoed door wrijving met de tong. Vaak vergrote keelamandelen maakt de kans op amandelen knippen ook veel groter. Enorm jammer voor het immuunsysteem (in tegenstelling tot wat er vroeger werd gedacht, hebben de amandelen wel degelijk een functie in het menselijk lichaam). Bij mij zijn die op jonge leeftijd ‘geknipt.’
  • Hoewel de eerste keer klieven zijn spraak al behoorlijk verbeterd had, zag ik dat zijn tong niet bewoog zoals het hoorde. Uitspraak bleef ook weer stagneren. Mijn vermoeden op toch niet volledig gekliefd te zijn (wat ik bij de nacontrole in Deventer destijds ook heb aangegeven) bleek inderdaad correct.
  • Ik heb op latere leeftijd alsnog een beugel gehad. Aangezien de tongriem ook erg belangrijk is voor de vorming van de kaken, leek het mij het best als we het op jongere leeftijd probeerden recht te zetten. In plaats van (zoals bij mij) daarmee te wachten tot hij veel ouder is.

Bij bovenstaande redenen heb ik hem continue aangegeven dat ik hem geen garantie kan geven, maar dat we ervoor kozen om die kleine ingreep nu te doen, om grotere ingrepen later zoveel mogelijk proberen te voorkomen. Na een paar keer uitleggen begon hij het echt te begrijpen.

Het klieven

We hadden een afspraak staan bij een tandartspraktijk in Hardegarijp (Friesland), bij Kirsten Slagter. Aangezien onze reis in Twente begon, duurde het wel even voor we daar waren.

In de wachtruimte was zoonlief heerlijk aan het spelen met het speelgoed daar, in combinatie met de knuffels die hij van huis uit had mee willen nemen. Hij leek de rust zelve, maar wetende hoe het die keer in het ziekenhuis ging (geen vuiltje aan de lucht, tot het ineens echt zo ver was), was ik voorbereid op een ommezwaai. En die kwam inderdaad.

Eenmaal in de behandelkamer was hij meer in zichzelf gekeerd. Hij had eigenlijk vanaf het begin al gezegd dat hij graag wilde dat ik eerst ging. Niet wetende hoe hij zou reageren op het zien klieven, leek het mij geen goed idee. Kirsten gaf aan dat het haar eigenlijk om het even was. Toen toch gekeken of zoonlief als eerste wilde. Hij vond het enorm eng. Had geen idee wat hij kon verwachten, hoe het zou voelen, wat er precies zou gebeuren.

Uiteindelijk kwam het er dan toch op neer dat ik eerst ging. Hij was zo in zichzelf gekeerd en in paniek, dat we mij als voorbeeld gingen gebruiken voor wat hij kon verwachten. Dit betekende (lucky me) ook dat ik daadwerkelijk plaatselijke verdoving kreeg. Ik kan je vertellen: dat is vreemd.
Eerst werd er verdovende creme onder de tong gesmeerd, dit om het zetten van de verdoving wat minder pijnlijk te maken (was alsnog wel een vervelende prik). Toen de verdoving zelf. Algauw voelde mijn tong 5x zo dik aan en was praten vooral een vreemd gebeuren. Na even wachten werd er gecontroleerd of de verdoving echt goed zat. Als laatste dan het echte klieven: met de laserpen werd er meerdere keren langs de tongriem gegaan tot alles weg was. We waren er al voor gewaarschuwd: het klieven zelf geeft een nare geur.

Toen was de beurt dan toch echt aan mijn zoon. Hij wist gelukkig alsnog uit te spreken wat hij nou zo vervelend vond (het gevoel van het ‘vorkje’ onder de tong: instrument om de tongriem goed bloot te leggen). Daarna bovenop mij liggend in de stoel. Hij kreeg wat extra verdovende creme, toen de spuit. Het ging ontzettend goed. Even dacht hij dat het toen al klaar was, maar het echte klieven moest nog gebeuren. Niet lang daarna was het dan alsnog gebeurd: hij was klaar!

We hebben ‘m huilend mee naar buiten genomen. De stress van het geheel werd ‘m echt even teveel. Moeheid van de heenreis hielp natuurlijk ook niet mee.

Onderweg naar huis zijn we bij de grote gele m geweest om een ijsje te halen. Het eten ervan ging ‘m prima af, tot hij op zijn tong beet. En dat deed zeer. Rond dat punt begonnen we beide ook erg goed te voelen hoe de verdoving uit de tong trok. Hoewel het absoluut niet fijn was om te voelen, was ik tegelijkertijd ook wel blij dat ik toch ook de verdoving had gehad. Hierdoor wist ik in ieder geval echt hoe het bij mijn zoon zou voelen. Verklaarde zijn gehuil in de auto op de terugweg ook, want toen de verdoving er eenmaal uit was deed het eigenlijk helemaal niet zo’n pijn.

‘s Avonds in bed hadden we wel beide oorpijn. Ik kon erg goed voelen dat er ineens veel meer druk achter het leeghalen van de buis van Eustachius zat en ik vermoed dat zoonlief hetzelfde voelde. Na wat pijnstilling hebben we daarna wel goed geslapen.

Oefeningen

Voor de nazorg hadden we een lijstje met oefeningen meegekregen (een aantal oefeningen stonden er dubbel in, hebben we niet dubbel gedaan). Het heeft toch zeker een week geduurd voor ik mijn zoon ervan kon overtuigen dat het proberen te ontlasten van de tong met de oefeningen niet zo heel handig was. Wat uitleg die ik hem gegeven heb:

  • De oefeningen zijn een soort sport voor de tong, voor het trainen om de tong beter te kunnen gebruiken. Daarbij het volgende voorbeeld genomen: als je been altijd met het onderbeen tegen het bovenbeen heeft gezeten en dat wordt ineens losgemaakt zodat je je been helemaal recht naar beneden kan doen, dan moet je daar ook goed mee trainen en oefenen voor je er goed mee kan lopen. Die uitleg vond hij vooral erg grappig.
  • De oefeningen zijn belangrijk om te voorkomen dat de wond verkeerd dichtgroeit. Met mijn handen heb ik hem ook visueel duidelijk kunnen maken hoe het moest groeien (hoek makend met de twee handen) en hoe juist niet (handen met de handpalmen tegen elkaar en met de vingers van elkaar af, dan zou de tong tegen de ‘bodem’ dicht zijn gegroeid). Met controleren vroeg hij daarna steeds hoe het aan het dichtgroeien was en deed daar de gebaren bij na.
  • Ik heb hem op het hart gedrukt dat het voor mij ook niet fijn voelde, maar dat we gewoon niet gewend zijn onze tong op deze manier te kunnen bewegen en dat het dan even duurt voordat het goed voelt.

Extra nazorg

Hoewel de tong van ons beide nu meer bewegingsvrijheid heeft, is alleen het klieven nog niet het einde. Ik weet van mezelf (na een tongpiercing, bovenkaakverbreder en ‘drempels’ achter de voortanden om de kaken niet op elkaar te zetten) dat het me op zich wel lukt om de bewegingen goed onder de knie te krijgen. Al sluit ik ook voor mij extra nazorg niet uit. Van mijn zoon kan ik wel met zekerheid zeggen dat het klieven en de bijbehorende oefeningen niet het laatste zijn in dit avontuur. Wat het precies gaat worden (bijvoorbeeld craniosacrale therapie of logopedie) weet ik nog niet.

Eindoordeel

De begeleiding van de dames van Dental Clinics was geweldig. Ze hebben enorm hun best gedaan om mijn zoon zich op zijn gemak te laten voelen, zich daar veilig te laten voelen. Niet alle zorgen waren volledig weg te nemen, het blijft toch iets hartstikke engs voor zo’n kind. Maar dat heeft niks met de inzet van de beide dames te maken.

Zoonlief merkte rond een week na de ingreep dat hij zijn tong vast kon zuigen aan zijn gehemelte. Tijdens de borstvoedingsperiode was het vacuüm houden ook zeker een issue. Daarnaast merken we beide dat ons gehoor verbeterd is, wat laat zien dat de buis van Eustachius inderdaad beter geleegd wordt nu.

Mocht je dit overigens nog afvragen: het duurde bij ons beide rond 14 dagen voor de wond helemaal dicht was.

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Reacties worden gemodereerd, het kan dus even duren voor jouw reactie echt geplaatst is.
Zou je dat wat je in je reactie wilt plaatsen niet zeggen tegen iemand die je na staat? Dan is het hier ook niet gepast.

*

When we only look at behavior we stop seeing the child and only look with an intent to judge whether we need to punish or reward.

When we look behind the behavior we see that little struggling human, our little human, who needs our help with something.

Rebecca Eanes