Glutenvrij in een huis vol gluten

Fotografie door thodonal.

thodonal

De nieuwste artikelen rechtstreeks in je inbox?

Glutenvrij in een huis vol gluten

Gluten. Ontzettend kleine dingetjes in je eten. Met het blote oog zie je ze niet, maar als je er niet tegen kunt, merk je aan je lijf gauw genoeg wanneer je het toch binnen hebt gekregen. Irritant als een allergie.

Doormodderen met vage klachten. Ik vermoed dat er maar weinig mensen zijn die dat níet doen. Echt luisteren naar onze lijven leren we niet en daarnaast wordt iets dat al een tijd zo gaat algauw onderdeel van je normaalbeeld. De verschillen zie je pas als je voordetijd en nadetijd gaat vergelijken met elkaar. Net als het groeien van je kinderen (en/of huisdier).

Ik wist dat mijn oma (okee, ik dacht in eerste instantie dat het mijn opa was) niet zo goed reageerde op gluten. Een jaar of wat terug begon ik een Pinterest-bord bij te houden met glutenvrije recepten, ‘voor het geval ik glutenvrij moet koken’ en toen ik een kookboek met glutenvrije bakrecepten zag liggen bij de Lidl nam ik die met dezelfde achterliggende gedachte mee. En toen ging ik weer in loondienst werken en had (heeft) een van de teamleiders daar coeliakie. De gedachte van “misschien heb ik dat wel” kwam voor de zoveelste keer naar boven en toen besloot ik om het dan maar uit te proberen. Glutenvrij eten, that is. De onderzoeken zit ik niet op te wachten..

De mist in mijn hoofd klaarde op

Het duurde niet lang en ik merkte behoorlijke verschillen. Niet alleen mijn stoelgang verbeterde aanzienlijk. Ik was ook eindelijk die ‘wolk’ in mijn hoofd kwijt. Vergeetachtigheid was iets dat me ook al lang gezelschap hield. Hoe lang precies? Dat weet ik dan weer niet, natuurlijk (hah!). Ik vond die vergeetachtigheid ook iets vreemds. Als kind had ik immers een geweldig geheugen. Met sommige zaken lukte dat nog wel, maar voor ‘afwijkende’ dingen vooral als ik er bewust m’n best voor deed om het te onthouden.

Omdat ik toch ook iets van een provocatietest wilde doen, besloot ik om niet specifiek glutenvrij te eten bij de sushi plek waar we met de kids zouden gaan eten (een paar weken na de start van glutenvrij eten). Mijn lijf reageerde behoorlijk snel. Helaas. Het was een stuk praktischer (en goedkoper!) geweest als er geen reactie was geweest.
Daarna dus weer op glutenvrij. En toen ging ik samen met mijn vriend soep eten bij mijn zusje, haar vriend en zoontje. Met brood had ze rekening gehouden, mijn vriend hielp me eraan herinneren dat ik haar moest wijzen op vermicelli (dat ik dat dus niet hebben kan). Het zal hooguit een half uur geweest zijn na het avondeten: ik kon voelen dat mijn lijf haar vijand tegen was gekomen. Wat bleek? De gebruikte bouillionblokjes waren niet glutenvrij. Bouillionblokjes die gebruikt waren voor een grote pan soep (een liter of 3-4 vermoed ik), waarvan ik twee kommetjes had gehad. Veel gluten? Nope. Maar mijn lijf reageerde alsof ik een ontzettende fout had begaan. Dat zal me leren te vergeten dat in bouillionblokjes ook gluten kunnen zitten.

De reactie op die twee kommen soep heeft in totaal ongeveer een week geduurd. De gluten zelf waren toen ongetwijfeld al uit m’n systeem. Blijkbaar zet het binnenkrijgen ervan behoorlijk wat in werking zodra je glutenvrij gaat eten.

De rest hier in huis (grootste deel van de tijd mijn vriend en zoon, wat minder vaak dan dat ook mijn bonuskinderen) eet wel ‘gewoon’. En hoe langer ik glutenvrij eet, hoe meer ik de noodzaak zie van algemeen gebruikte zaken (zoals boter, kaas etc.) dubbel inkopen. Eenmaal voor mij, eenmaal voor de rest. Het blijkt namelijk nogal lastig zijn om volledig glutenvrij te gaan als de rest van het huishouden dit niet ook vermijd. Besmettingsgevaar zit ‘m daarnaast in het klaarmaken van een boterham van mijn zoon (of een van mijn bonuskinderen) en daarna vergeten handen te wassen, of te denken “ach, dat kan wel.” Om diezelfde dag nog afgestraft te worden door je eigen lijf. Maar: ik ben hardleers, dat komt dus vaker voor ;-)

Als kind heb ik koemelk, honden en katten moeten vermijden, omdat ik er allergisch voor was. Met zulke grootse reacties op zoiets kleins als gluten denk ik met nostalgie terug aan die tijd. Koemelk is geen pretje om te vermijden (al vond ik de ranja in plaats van melk op school helemaal niet erg), maar gluten gaan toch echt een graadje verder. Zónder levensbedreigend te zijn. Het is gewoon rete-irritant om te merken dat je toch weer iets van gluten binnen hebt gekregen. En hoe langer je glutenvrij gaat, hoe meer ‘overtrokken’ de reactie van je lichaam lijkt. Daar heb ik behoorlijk over na zitten denken, wat daar de reden van is en ik kwam op het volgende:

Je darmen (dat is waar je op ‘grootse manieren’ merkt last te hebben van gluten) kunnen totaal kapot gaan door gluten. Lichamen als die van ons zijn geweldig in aanpassen en na verloop van tijd roeien ze gewoon met de riemen die ze hebben. Je merkt wel het een en ander, maar het lijkt niet aanwezig genoeg om echt vraagtekens te zetten (tot je gaat vergelijken met jaren ervoor bijvoorbeeld).
Wanneer je – al dan niet als experiment – dan glutenvrij gaat eten, wordt de balans in je darmen iedere dag een beetje beter. Je krijgt meer en meer goede soldaten die zorgdragen voor de beveiliging van jouw weerstand etc.
Wanneer je weer gluten binnenkrijgt, niet lang na de start van je dieet, merk je best duidelijk verschil. Althans, duidelijk genoeg om te laten weten dat het vermijden van gluten een goed idee is. En dus ga je vrolijk verder met je ‘glutenvrije avontuur’.
Op een gegeven moment krijg je (zoals ik met de heerlijke soep van mijn zusje) weer gluten binnen. Het leger in je lijf is nu een stuk groter en dus ook een stuk meer soldaten die alarm slaan. Resultaat: je hele lichaam reageert ontzettend snel. In je maag wordt al herkend wat er binnen is gekomen, dit wordt versneld doorgezet naar je darmen en van daaruit wederom alarm om de vijand zo snel mogelijk weg te krijgen. Gezellig doen op het toilet dus.

Ik merk zo’n zelfde reactie overigens met zaken als cola. Ik kon er iedere dag zonder problemen een hele fles van leegdrinken, zonder daar noemenswaardige reacties op te krijgen. Als ik het nu doe, heb ik de dag erna een kater zoals ik nooit eerder had. Zónder alcohol te drinken.

Omdat mijn lijf voorheen niet zo ontzettend groots reageerde op gluten, heb ik weleens met de gedachte gespeeld om gewoon weer gluten te gaan eten. De conclusie is tot nu toe steeds hetzelfde geweest: ik zit nu de rest van de tijd niet alleen veel beter in mijn lijf, maar ook in mijn hoofd. En dat wil ik niet kwijt. Het risico op een ‘grootse verwelkoming’ van gluten houd ik dus maar voor lief.

Eet jij glutenvrij (of glutenarm)? Hoe probeer jij te voorkomen vergezeld te worden door veelvuldig toiletbezoek?

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Reacties worden gemodereerd, het kan dus even duren voor jouw reactie echt geplaatst is.
Zou je dat wat je in je reactie wilt plaatsen niet zeggen tegen iemand die je na staat? Dan is het hier ook niet gepast.

*


Most of the books and articles about parenting are filled with advice about how to get children to comply with our expectations.

Alfie Kohn